Dende 1973 estudiando, divulgando e defendendo o patrimonio natural galego

sghn@sghn.org

XEIRA NATURALISTA POLA DEVESA DA ROGUEIRA

26 DE NOVEMBRO DE 2011

A devesa da Rogueira é a xoia botánica de Galicia, da que o Padre Merino, autor da Flora descritiva e ilustrada de Galicia dixo a principios do século XX "garda as galas da antiga edá".

Agacha unha grande diversidade vexetal: O Courel constitúe o 1% do territorio de Galicia e nel están representadas o 40 % das especies botánicas da nosa Comunidade. Na Rogueira esta característica é máis evidente por sucedérense distintos tipos de solos (louseiros, cuarcíticos e calizo-calcáreos), pola amplitude do seu rango de altitudes (750 m-1400 m) e orientación, e debido tamén á súa situación na confluencia de áreas vexetais de influencia Atlántica e Mediterránea.”

(http://www.siam.medioambiente.xunta.es/publicacions/doc.asp?id=169)

Pois sí, por fin chegou o día da visita ó 26/11/2011, despois do aplazamento pola previsión de choivas ó anterior sábado, o día foi moi, moi agradable dende tódolos puntos de vista, tamén climatolóxico. No horario previsto xuntámonos no Alto do Couto 22 persoas pertencentes ás Delegacións de Ferrol, Ourense e Pontevedra, ademáis da central de Santiago e, despois das presentacións, comenzamos a nosa xornada.

Aínda que o inicio foi algo apresurado deseguida atopamos motivos para entreter a xornada: a paisaxe impresionante, rastros de lobo, teixos, acibros .....

Vista do pobo de Céramo dende a pista que sube ó Pico Formigueiros.

Vista do Rego das Maseiriñas.

Detalle de Acivro (Ilex aquifolium)

E subindo, subindo pola pista logo apareceron outros compañeiros, para a súa localización contábamos cun gran “olleador”: Adrián, que incluso localizou unha musaraña dando boa conta dun xuvenil de Lacerta lepida. Apareceron tamén algún anfibio, varias lagartixas moi escurridizas, unha cicindela e incluso lepidópteros.

Femia de Limpafontes verde (Triturus marmoratus).         

Lagartixa galega (Podarcis bocagei).

Algúns destes compañeiros víronse sorprendidos e rodeados polos “paparazzi” como se pode ver nas fotos.

Grupo de “paparazzi” ...

... e volvoreta sufridora (Aglais urticae).

As paradas son ben aproveitadas por todos, bó momento para “bocata” de media mañá, a esquerda temos a dous dos protagonistas da xornada os máis cativos sentados son Lucía e Alberto (só 6 anos) que se portaron como campións, ás veces sorprendidos polas lecciós dos “mestres” maiores e ás veces disfrutando dos seus xogos. Por certo Alberto xa é un “vello” coñecido que participou na saída por terras de Viana “Na procura do Abellaruco” (pódese ver nesta mesma páxina no apartado “Outras novidades”: Excursión a Viana de SGHN-Antela).

Recuperadas as forzas, dende a pista que leva o Pico Formigueiros baixamos, por unha senda entre uces, unha ladeira de forte pendente meténdonos pouco a pouco na parte alta da fraga, apreciando xa un ambiente cada vez máis húmido e oscuro no descenso e observando a secuenciación da vexetación coa aparición dos primeiros bidos e cancereixos en zonas puntuais.

Descanso matinal e recuperación de folgos tras dura subida polas abas do Pico Formigueiros.

Vistas do inicio da baixada á Fonte do Cervo,..

....perdéndose os caminantes entre a vexetación.

A senda chega á Fonte do Cervo ou Fonte da Fame.

A fonte posúe unhas características únicas xa que da mesma rocha brotan dous mananciais, un con augas ferruxinosas e o outro de augas calcáreas.

Como parece que estas augas estimulan o apetito non quedou outra que buscar un sitio axeitado para instalar o comedor, esta vez fóra das zonas máis húmidas ó longo dunha pista.

Comida á raxeira...

... en restaurante de moito postín

Frente a nós a paisaxe prolóngase en múltiples horizontes.

E .... xa recuperadas as forzas, aparece outro insecto que tamén nos interesa. O noso especialista entomólogo Xosé Lois apunta deseguida: Steropelus .... de especie a determinar pero apresúrase a explicarnos que é unha femia e que emprega o seu largo oviscapto para “labrar a terra” como un arado para poñer os seus ovos.

“Paparazzi” ...

... e femia de Steropelus sp. (Véxase dedo índice da man dereita de entomólogo experto).

"Miradores" no mirador...

...e o que os "miradores" miran.

Detalle do bosque e interior da Devesa da Rogueira (Bidos, Cancereixos, Avelairas, Carballos, Faias, Teixos, Acibros, Pradairos, Salgueiras, Cerdeiras, Rebolos, Aciñeiras, etc.)

Pili, Saleta, Soco, Adrián, Isa, Alberto, Carmen, María José, Brais, Alberto, Marcos, Serafín, Jose, Xosé Lois, Lucía, Celso ... e faltan os de Ferrol .... os “marchosos” (Xan, Paula, Pedro, Quino, e duás persoas máis que se incorporaron desde o camping de Seoane do Courel)

Agalla de Taxomya taxi, que con ese nome só podería estar nun teixo (Taxus baccata).

Vista da Devesa da Rogueira e do camiño de Moreda.

A volta fíxose polo camiño que percorre a parte alta da Devesa e aproveitamos para agruparnos (só escaparon da foto de grupo os compañeiros de Ferrol que levaban moita marcha) o pé dunha fermosa faia para despedirnos do bosque ata a próxima ocasión.

Para rematar a xornada nada mellor que botar unhas parrafadas na cantina do camping, comentar asuntos de interese e intercambiar opinións sobre temas varios ..... estamos de acordo non sería mala idea organizar dúas salidas xerais o ano a diferentes zonas, ... traballaremos no tema e esperamos poder contar convosco para a próxima.

E para rematar, unha cantiga “tradicional” adicada á Devesa ... da Rogueira:

Devesa me, Devesa me mucho
Como si fuera, Rogueira, la última vez

Devesa me, Devesa me mucho
Que tengo ganas, Rogueira, de verte otra vez
...