logo

Dende 1973 estudiando, divulgando e defendendo o patrimonio natural galego

sghn@sghn.org

Buscador en www.sghn.org
SGHN Xeral As Mariñas Ferrol Ourense Pontevedra Museo Astronomía
En www.sghn.org
 
line decor
  INICIO
line decor

 

 

 

 

 



 
 

 

 

"Mercalegre" en Ferrol

Ferrol 23-04-2017

Magnífico ambiente en Mercalegre. A SGHN axudou montando unha mesa con materiais da entidade e facendo unha visita guiada ás 12 horas. Máis...

 

"Lendo a Natureza" por Ferrol

Ferrol 22-04-2017

Animada edición de "Lendo a Natureza", un percorrido dende o Cantón de Molíns ao Xardíns das Angustias para descubrir a xeoloxía, a flora e a fauna que atesouran os máis antigos xardíns urbanos de Ferrol. Un día fermoso para apreciar unhas instalacións centenarias, pensadas para o lecer cun deseño de urbanismo de cidade de vai para catro séculos.

Os próximos dous actos do programa "A Biblioteca sae ao medio" serán o 8 e 15 de setembro, senllas visitas nocturna e diurna ao sistema dunar e lacustre de Doniños. Máis...

 

Os cans nas praias, con correa

 

Correa

Ou corda, ou algo para manter ao can controlado. Estamos xa en plena tempada de cría da Píllara das dunas, un pequeno paxariño de praia, do que quedan unhas 80 parellas en toda Galicia. A especie está protexida por lei pola súa difícil situación, como exemplo saiban que en 2016 so eclosionaron 130 poliños, e deles unicamente 49 chegaron a voar, tal e como explicou a doutora María Vidal na súa recente conferencia en Ferrol. Como son posibles estes pobres resultados? Véxase como sae a pouco máis de medio polo por niño, ou de cada dous niños, un polo, si o miramos así.

De certo é unha especie fascinante, sabendo como pon os ovos na area de praias e dunas; abundan aí inimigos naturais coma a propia marusía, os corvos ou o raposo, mais durante milleiros de anos foron quen de resistir e chegar ata hoxe.

O problema ven dos cambios de hábitos humanos e da subida do mar. Sobre isto último temos pouco control directo, e os areais minguan, pero sobre o uso da praia si hai recomendacións doadas para mellorar a situación da especie. O primeiro é evitar a principal causa de mortalidade de polos de Píllara debido a humanos, mellor dicir da xestión dos animais domésticos. A lei di con carácter xeral que ningún can pode levarse ceibo en espazos públicos; sobre as praias, ademais, hai outras xurisdicións como as de conservación -as praias exteriores de Ferrolterra pertencen ao Lugar de Interese Comunitario Costa Ártabra- e as de uso de praias. No caso do concello de Ferrol o artigo 27 da súa ordenanza prohibe «a presenza de animais na praia dentro da tempada de baño», pero a Píllara non pode esperar: en praias de Ferrol xa hai ovos chocando. Ata o mes de xuño, pois, civismo e correa.

Xan Rodríguez Silvar é o Delegado en Ferrol de SGHN

Entre 0,5 e 2 millóns de aves e morcegos morren cada ano nos aeroxeneradores galegos

Repotenciacións de Parques Eólicos: unha oportunidade para corrixir os erros do pasado

Santiago de Compostela, 19-04-2017

En 1996 a Consellería de Industria e Comercio encargou a realización do Proxecto de Ordenamento Eólico de Galicia (tamén chamado Plan Eólico Estratéxico de Galicia) á empresa privada APASA-GAMESA, que se converteu así en xuiz e parte ao ter naquela data o 22% da potencia eólica concedida en Galicia. De nada serviron os intentos de SGHN para coñecer os criterios de tal decisión (PDF), a queixa diante do Valedor do Pobo (PDF) e o amparo deste (PDF), nin as xestións diante dos grupos parlamentarios (PDF): a Consellería de Industria e Comercio simplemente se pechou en banda a facilitar dita información (PDF).

A consecuencia directa foi que na planificación eólica de Galicia se primasen os intereses empresariais obviando ou minusvalorando os criterios ambientais, facilitando unha avalancha de parques eólicos en terreos de moi elevado valor ambiental pero legalmente desprotexidos porque a Xunta de Galicia (casualmente?) tardou 12 anos (1992-2004) en elaborar un proposta de Rede Natura 2000 mínimamente aceptable en Bruselas. Ademais, os impactos ambientais agraváronse ao tolerar as Consellerías de Industria e de Medio Ambiente a tramitación fragmentada de pequenos parques eólicos “virtuais” próximos ou adxacentes, a miudo dunha mesma empresa, evitando así a avaliación dos efectos acumulativos e sinérxicos dos parques eólicos “reais” sobre o medio natural. Lamentablemente, en Galicia tamén é aplicable a conclusión do exhaustivo traballo de Atienza et al. (2011) sobre a enerxía eólica en España: “los parques eólicos no están siendo evaluados de forma adecuada y eso conlleva la autorización de muchos parques que están provocando elevados impactos ambientales”.

Xunto cos hábitats de interese ou de conservación prioritaria na UE (turbeiras de cobertor, uceiras húmidas,...) sepultados baixo pistas, gavias e plataformas de aeroxeneradores de parques eólicos que nunca se deberon construir, os vertebrados voadores son os que están a levar a peor parte do impacto da enerxía eólica en Galicia. En base as estimacións de Atienza et al. (2011) de que anualmente morren en España entre 4 e 18 millóns de aves e morcegos nos parques eólicos (153 a 551 individuos/Mw/ano) e a contribución de Galicia á potencia eólica de España (3289 dos 26671 Mw instalados), a mortalidade de vertebrados voadores ocasionada polas instalacións eólicas (aeroxeneradores e tendidos eléctricos) en Galicia estaría entre medio millón e case dous millóns de aves e morcegos anualmente.

Dimensións dos maiores aeroxeneradores (de momento) que se queren instalar en Galicia

Neste escenario de impacto ambiental inasumible e cos parques eólicos máis antigos perto do final da súa vida útil, nos últimos anos comezaron a presentarse proxectos de repotenciación de algúns deles (Capelada, Cabo Vilano) nos que se plantexa a substitución de moitos pequenos aeroxeneradores por uns poucos moito máis grandes, mantendo a potencia total instalada.

O razoable sería que a repotenciación dos parques eólicos existentes contemplase non só a “actualización tecnolóxica” dos mesmos, como pretenden as empresas solicitantes, senón tamén a súa “actualización ambiental” para corrixir os erros cometidos no pasado e conseguir que, ademais de renovable, a enerxía eólica en Galicia sexa o máis “amigable” posible co medio natural.

Lamentablemente non está a ser así, e a documentación dos efectos ambientais presentados polas peticionarias, ademais de revelar que os Programas de Seguemento Ambiental dos parques existentes non cumplen os requisitos mínimos necesarios, seguen a avaliar deficientemente os impactos sobre os espazos protexidos, os hábitats de interese para a conservación e as especies ameazadas.

Así acontece cos dous últimos proxectos de repotenciación de parques eólicos aos que SGHN ven de presentar as súas alegacións: PE Zás e PE Corme.

 

Novo artigo na revistra BRAÑA: alimentación dos garranos na serra do Seixo (Pontevedra)

Pontevedra, 18-04-2017

Neste novo artigo da revista BRAÑA abórdase a alimentación dos garranos na Serra do Seixo, na provincia de Pontevedra e como actúan como modeladores da vexetación e a súas preferencias alimentarias.

Pódelo descargar o pdf neste enlace.

Atlas SGHN de Flora Exótica Invasora
Ficha de identificación de Carpobrotus edulis (L.) N. E. Br.

Pontevedra, 18-04-2017

A coñecida como uña de gato ou herba coitelo, é unha planta suculenta de orixe sudafricana que foi citada por vez primeira en Galicia, no Grove, no 1900. Foi introducida con fins ornamentais e pola capacidade de fixación de taludes e dunas. É moi invasiva nos cantís mariños, areais e dunas, provocando graves impactos sobre a vexetación, os solos e a fauna. Forma tapices monoespecíficos que alteran as condicións de insolación e o ciclo de nutrientes. Ten efectos fitotóxicos e compite polos recursos coas especies autóctonas diminuíndo a biodiversidade. Presenta pétalos rosados ou amarelos e os filamentos dos estames sempre amarelos, a diferenza de Carpobrotus acinaciformes (ainda non citada en Galicia) que ten os filamentos rosados

Premendo na imaxe da dereite pódese descargar a ficha de identificación en PDF.
Colabora no Atlas escribindo a botanica@sghn.org
http://www.sghn.org/Seccion_Botanica/Seccion_Botanica.html

 

Bolboretas en Sálvora

Salvora, 02-04-2017

O pasado domingo 2 de abril, varios membros da Delegación de Pontevedra e Sección de Entomoloxía da SGHN, baixo o amparo do Parque Nacional Marítimo Terrestre das Illas Atlánticas de Galicia, realizaron unha xeira ao redor da Illa de Sálvora enfocada ao recoñecemento e identificación dos lepidópteros da illa, cos equipos que están a realizar os censos BMS en Cíes, Ons e Cortegada.

En bolboretas diurnas, a tempada aínda está quentando motores na illa, polo que o número de especies avistadas non foi demasiado elevado, destacando sobre todo as abondosas poboacións de Zerynthia rumina e numerosos exemplares no ninfálido Vanessa atalanta, ademáis das Coenonympha pamphilus, Pieris napi, Pieris rapae, Pararge aegeria, Euphydryas aurinia e Celastrina argiolus. Ademais das xa mencionadas, tamén se deixaron ver varias avelaíñas, como Diaphora mendica ou o sempre espectacular noctuido Phlogophora meticulosa.

Non todo foron bolboretas, ao longo do día puidemos disfrutar da presentecia doutras especies non menos interesantes, como poden ser os merlos, verdeirolos, chascas, rabirrubios, carrizos, mascatos, andarríos, gaivotas patiamarelas (as verdadeiras protagonistas da illa), corvos mariños ou mesmo un azor entre outras moitas aves.

Varios foron os hérpetos tamén se deixaron ver na xornada, como os lagartos arnais, o escáncer común, os limpafontes comúns ou mesmo as lagartixas dos penedos.

Polo que atinxe ás prantas, fantásticas e moi numerosas tamén as poboacións de herbas de namorar (que fan que te namores da illa) e Aristolochia paucinervis, destacando tamén a presenza da parásita dos Cistus, Cytinus hypocistis.

Unha xornada pois ben completa na que puidemos disfrutar dabondo.

 

6ª actualización do Atlas de Anfibios e Réptiles de Galicia (ano 2016)

Vilagarcía de Arousa, 07-04-2017

Unha vez acumulados os datos obtidos durante o ano 2.016 aos rexistrados no período 2005-2015, hai un total de 18.370 datos totais, aos que lle corresponden 4.772 datos non repetidos (26,0%). De anfibios obtivéronse 11.290 datos, dos cales 2.625 (23,3%) foron datos non repetidos, e de réptiles 7.080 datos totais aos que lles corresponden 2.147 datos non repetidos (30,3%).

Con respecto aos réptiles, salientar unha nova cuadrícula sapoconcho mediterráneo (Mauremys leprosa) na cuadrícula NG45, no concello de As Neves,así como dúas de osga ou ladra (Tarentola mauritanica) nas cuadrículas NG36 e NG 46, nos concellos de O Porriño e As Neves, respectivamente.

Interesante tamén é a cuadrícula nova de esgonzo ibérico (Chalcides bedriagai),ao tratarse dunha das especies de distribución máis restrinxida dos nosos herpetos; a cuadrícula nova é a PG24, no concello de Oimbra.

Con respecto ás cobras queremos destacar, debido á escaseza de datos, a obtención de 2 novas cuadrículas de víbora fuciñuda (Vipera latastei), nas cuadrículas PG44 (concello de Vilardevós e PG45 (concello de Castrelo do Val).

Xa ao marxe da actualización do Atlas, temos que informar dun novo cambio na nomenclatura dunha das nosas especies de anfibios; trátase do sapo corriqueiro, anteriormente denominado Bufo calamita (Laurenti, 1768), que pasa a ser Epidalea calamita (Laurenti, 1768).

Temos finalmente que agradecer a todas e cada unha das 229 persoas ou entidades que aportaron algún dato dende o inicio do proxecto, alá polo ano 2005, ata o ano 2016 e esperamos seguir a contar coa súa colaboración. Máis...

 

Posición de SGHN fronte as peticións de "controis" dos corvos mariños polos pescadores

Santiago, 24-03-2017

SGHN desexa poñer de manifesto a súa inquedanza polas noticias nos medias de comunicación que recollen a opinión dos colectivos de pescadores sobre o suposto impacto dos corvos mariños grandes (Phalacrocorax carbo) sobre as poboacións piscícolas dos ríos. Á SGHN preocúpalle especialmente a visión simplificada, e semella que interesada do colectivo de pescadores, que centra o problema da situación da biodiversidade dos ríos nun único factor que é, cando menos, moi discutible sen a existencia de datos contrastados e validados e sen unha mínima referencia a outros graves problemas ambientais dos ríos galegos, entre os que cabe salientar:

  • Introdución de especies exóticas invasoras, feitas deliberadamente polo propio colectivo de pescadores (black bass, carpas, caranguexo vermello americano ... ) ou debidas a escapes ou soltas derivados de outras actividades (visón americano).
  • Estado das augas tanto cuantitativo coma cualitativo por depuración deficiente das augas residuais urbanas e industriais, sobreexplotación por regadíos, etc.
  • Efecto barreira das infraestruturas (nomeadamente encoros) sabre determinadas especies.
  • Eliminación ou redución da vexetación acuática e ribeirega.
  • Danos por arrastres de finos procedentes de obras, minería e incendios.
  • Efectos das cinzas arrastradas dos terreos queimados sobre o pH e a concentración de metais pesados e hidrocarburos aromáticos policíclicos nas augas e nos sedimentos do leito.
  • Consecuencias do cambio climático.
  • Incidencia do número de pescadores e das capturas.

Por estas razóns, SGHN ven de solicitar á Direccion Xeral de Patrimonio Natural (PDF) que teña en conta todos estes factores e que o tema se aborde nunha xuntanza do Observatorio Galego da Biodiversidade antes de realizar ningunha actuación destinada ao control da poboación dos corvos mariños grandes (Phalacrocorax carbo) coma se realizou noutras comunidades.

 

Espazo profundo: Nebulosa do Bufo

Efemérides astronómicas de abril

Ferrol, 02-04-2017

Na Constelación da Osa Maior e a só 2,5 grados da estrela Merak, atopamos un obxecto que simula parecer a cara dun bufo que parece mirarnos fixamente. Trátase dunha nebulosa planetaria, unha supernova, os restos dunha estrela que chegou á súa fase final.

A explosión da supernova tivo lugar fai uns 8.000 anos, expulsando as capas gaseosas que rodean á enana branca residual de magnitude 16 que se atopa no centro da nebulosa, e que ten unha masa algo maior que a mitade da do Sol, pero só un 1% do seu tamaño e é 150 veces máis brillante, a súa temperatura é duns 125.000ºC. Atópase a 2.030 anos luz de nos, o tamaño total é de algo menos dun ano luz, ten unha magnitude aparente de 9,9. Outros nomes son: Nebulosa da Coruxa, Messier 97, M97, NGC 3587, PN G148.4+57.0, GCRV 6897. Estase expandindo a unha velocidade aproximada de 27 a 39 km por segundo e desaparecerá dentro duns miles de anos.

Foi descuberta polo astrónomo francés Pierre Méchain, amigo e colega de Charles Messier, o 16 de febreiro de 1781. Messier incluíu o obxecto no seu catálogo O 24 de marzo de 1781. En 1848 o astrónomo inglés William Parsons, terceiro conde de Rosse debuxou unha ilustración do obxecto logo de observalo co seu reflector de 72 pulgadas, e a nebulosa pareceulle a cabeza dun bufo ou dunha coruxa, de aí o seu nome.

Na extraordinaria foto de "Fotografía Ferrolterra", entidade que colabora coa sección de Astronomía da SGHN, podemos apreciar as súas cores, verde azulado no interior e vermello no exterior. O hidróxeno proporciona o vermello nos arredores e o osíxeno o verde azulado no interior. Na foto tamén podemos ver arriba á esquerda a galaxia M108. Son obxectos para ver cun telescopio de máis de 8 pulgadas, aínda que as súas fermosas cores só os podemos ver nunha foto de longa exposición.

Ver ampliación.

  • Día 3: Ás 18:41 h a Lúa en Cuarto Crecente.
  • Día 10: Xúpiter e a Lúa moi próximos.
  • Día 11: Ás 06:10 h Lúa Chea.
  • Día 12: Aniversario da saída do primeiro ser humano ao espazo, o ruso Yuri Gagarin (1961). Choiva de meteoros Virxínidas. Actividade do 7 ao 18 de abril, co máximo de 5 por hora o día 12. Radiante en Virgo. A proximidade coa Lúa Chea fará difícil a observación dos meteoros débiles.
  • Día 19: Ás 09:58 h a Lúa en Cuarto Minguante.
  • Día 23: Choiva de meteoro Líridas, actividade desde o 19 ao 25, cun máximo de 10 por hora o día 23, radiante en Lira. Venus e a Lúa moi próximos.
  • Día 25: Mercurio e a Lúa moi próximos, non visible pola súa proximidade ao Sol. Aniversario do lanzamento do telescopio espacial Hubble (1990).
  • Día 26. Ás 12:17 h Lúa Nova.
  • Día 28: Choiva de meteoros Alpha-Escorpiónidas. Actividade do 20 de abril ao 19 de maio, cun máximo de 15 por hora o día 28. Radiante en Escorpio

Planetas

  • Mercurio en Aries con magnitude 2,44, non visible pola súa proximidade ao Sol.
  • Venus en Piscis con magnitude -4,1. Visible nos amenceres.
    Marte en Tauro con magnitude 1,7. Visible duas horas depois do solpor.
  • Xúpiter en Virgo con magnitude -2. Visible toda a noite.
  • Saturno en Saxitario magnitude 0,54. Visible cinco horas antes do amencer.
  • Urano en virgo cunha magnitude de 6,25, non visible pola súa proximidade ao Sol.

Cometas

  • Tan só 41P/Tuttle-Giacobini-Kresak (2017 con magnitude 5 en Draco, C/2015 V2 (Johnson) con magnitude 7 entre Hercules e Bootes e C/2015 ER61 (PanSTARRS) con magnitude 7 entre Capricornio e Acuario, poden ser vistos cun telescopio pequeno. Os demais pola súa magnitude son dificilmente localizables.

Ver ampliación.

 

Tribunal de Contas Europeo: "É necesario adicar máis esforzo á plena implantación da Rede Natura 2000"

Santiago, 24-03-2017

O Tribunal de Contas Europeo, o "Gardián financieiro da UE" como se define na súa web, fixo público hai un mes o seu Informe especial nº 1/2017 cun título que resume con claridade a súa principal conclusión: "É necesario adicar máis esforzo á plena implantación da Rede Natura 2000".

"A rede Natura 2000 é a pedra angular da estratexia da UE para deter a perda de biodiversidade. A rede conta con miles de lugares en toda Europa nos que se protexen diversos hábitats e especies naturais. Aínda que a fiscalización recoñece o importante papel desempeñado por Natura 2000 na protección da biodiversidade, a súa conclusión é que aínda hai que realizar progresos significativos para cumprir os ambiciosos obxectivos da UE respecto diso. A xestión da rede polos Estados membros non foi suficientemente boa, os fondos da UE non se mobilizaron adecuadamente, e faltaba información exhaustiva sobre a súa eficacia. Xa que logo, o Tribunal formula unha serie de recomendacións para a plena implantación da rede, a aclaración do marco financeiro e a medición dos resultados."
Acceso ao PDF co informe completo.

 

Anteproxecto de Lei do patrimonio natural de Galicia

Santiago de Compostela, 22-03-2017

No trámite de audiencia no procedemento para a elaboración da Lei do Patrimonio natural de Galicia, SGHN presentou as súas alegacións e suxerencias (PDF), con propostas de modificación para 88 dos seus 135 artigos, así como 24 comentarios xerais entre os que compre salientar os seguintes

  • A nova Lei non mellora o marco de protección ambiental establecido pola lexislación da Unión Europea (Directiva 2009/147/CE, DC 92/43/CEE) e Estatal (Lei 42/2007), e mesmo pretende diminuila, cun posible incumprimento da normativa estatal e europea.
  • Minimízase a importancia da Rede Natura 2000 na protección e conservación dos compoñentes da biodiversidade e do patrimonio natural galego.
  • Limítase a posibilidade de declarar novos espazos naturais en solos clasificados como urbanos, sen avaliar as repercusións desta decisión para garantir un estado de conservación favorable dos compoñentes da biodiversidade e do patrimonio natural, pois dentro dos espazos naturais protexidos de Galicia se atopan na actualidade solos urbanos delimitados sobre sistemas dunares, brañas, bosques naturais, etc.
  • Elimínase a posibilidade de tanteo e retracto nos espazos da Rede Natura 2000, tanto naqueles que de acordo coa vixente normativa (Lei 9/2001) xa a posúen, como nos futuros espazos que se poidan designar.
  • Devalúase a importancia dos humidais en Galicia e óbviase calquera referencia á necesidade da súa conservación, catalogación e monitoreo e omítese calquera referencia á prohibición que sobre o uso e tenza de munición de chumbo nos humidais se establece na lexislación estatal.
  • Óbviase a importancia do medio mariño en Galicia, eliminando a posibilidade de declarar espazos baixo a figura de Área Mariña Protexida, establecida na lexislación estatal, e non incluída no borrador da norma galega.
  • Óbviase a importancia da xeodiversidade e dos seus distintos compoñentes.
  • Limítase a posibilidade de declarar novos parques a unha superficia mínima (10.000 ha) que carece de ningún tipo de xustificación científica ou técnica (duplica a establecida na lexislación estatal para os Parques Nacionais!!!) e que de aplicarse con efectos retroactivos obrigaría a descatalogar 5 dos 6 Parques Naturais de Galicia.
  • A xestión dos espazos naturais e dos compoñentes da biodiversidade e do patrimonio natural segue supeditada a cargos políticos sen contar cós criterios dos cadros técnicos, á gardaría e os vixiantes ambientais restando capacidade e independencia aos técnicos, vixiantes e gardas.
  • Plantéxase a nova figura de Microrreserva con "data de caducidade" e integrada dentro das Reservas Naturais o cal, xunto coas condicións outorgadas a estas, farían imposible o desenvolvemento efectivo desta figura.
  • Altéranse e esváense os obxectivos, procedementos e salvagardas de conservación que afectan aos espazos naturais da Rede Natura 2000, minimizando e ninguneando a normativa europea (DC 92/43/CEE) e estatal (Lei 42/2007).
  • Amosa unha formulación moi reduccionista en relación coa necesidade de inventariar, monitorizar e avaliar os diversos compoñentes do Patrimonio Natural, contemplando soamente estas accións para algúns dos compoñentes.
  • O artigo 2 da Lei formula a mellora do coñecemento científico como base da conservación do patrimonio natural e da biodiversidade, en coordinación coas universidades galegas e demais institucións de investigación públicas ou privadas, pero este loable propósito esquécese no resto do articulado.
  • Non contempla a realización e posta en marcha do imprescindible Catálogo de Especies Exóticas Invasoras.
  • Non fai referencia algunha ao Observatorio Galego da Biodiversidade e/ou o COGAMADS.
  • Bótase en falla que a Lei estableza de forma nítida que a Xunta de Galicia non poderá subvencionar ningún tipo de medida que poida afectar á integridade dos espazos naturais ou ao estado de conservación dos compoñentes da biodiversidade e xeodiversidade.
  • Bótase en falla unha estratexia clara de apoio ás entidades de custodia do territorio.

Por todas estas razóns, SGHN considera que o anteproxecto de Lei do Patrimonio Natural será incapaz de frear a perda de biodiversidade que sofre Galicia e demanda unha revisión do mesmo en profundidade.

 

DIA desfavorable para Paratermo Energía, SL

Santiago de Compostela, 21-03-2017

No DOG de hoxe ven de publicarse o "Anuncio do 22 de febreiro de 2017, da Dirección Xeral de Calidade Ambiental e Cambio Climático, polo que se fai pública a declaración de impacto ambiental desfavorable para o proxecto dunha planta de produción de combustible mediante gasificación de carbón empregando como enerxía térmica a producido por radiación solar, no concello de Viana do Bolo (Ourense) promovido por Paratermo Energía, S.L. (clave 2015/0090)" (máis...), proxecto ao que SGHN presentou no seu momento unhas alegacións demoledoras (máis...). O texto completo da DIA pódese descargar premendo AQUÍ.

 

Seguimento de Bolboretas do BMS no Parque Nacional das Illas Atlánticas

Pontevedra, 28-02-2017

O pasado martes 21 de febreiro, tivo lugar na sede do Parque Nacional Marítimo Terrestre das Illas Atlánticas de Galicia, a II Reunión do Grupo de traballo de Seguimento de Bolboretas do BMS no parque, unha xuntanza que tiña como obxectivo principal, facer balance da pasada campaña do BMS nos tres arquipélagos que contan con transepto no Parque Nacional (Ons, Cíes e Cortegada) ademais de planificar a campaña 2017 que está a piques de comezar.

A SGHN participou como invitada na reunión por medio da súa Sección de Entomoloxía, onde o noso compañeiro José Rodrigo Dapena impartiu unha interesante conferencia centrada na identificación visual das distintas especies de bolboretas diúrnas (49) existentes nestes tres arquipélagos, algunha delas auténtica primicia para o parque, como o caso do pequeno licénido Favonius quercus, presente no arquipélago de Cortegada e da que a SGHN conta con rexistros dentro do seu programa ESENGA, como do exemplar recollido no ano 1995 que amosamos na presentación, ademais de deixar algún apuntamento a maiores dalgunha outra especie que non sería estraño que se deixase ver nas illas no futuro.

O rematar a xornada, e para complementar dun xeito práctico toda esta formación teórica, a SGHN ofreceuse a realizar unha saída monitorizada ao longo da presente tempada, enfocada principalmente a identificación de bolboretas diúrnas en calquera dos arquipélagos que integran o PN, unha proposta que tivo unha fantástica acollida tanto por parte do propio persoal do Parque Nacional, como por parte dos propios asistentes á reunión de traballo.

 

Día Internacional dos Humedais 2017
Celebración do VI Aniversario da Sección Antela

Complexo húmido Limia-Antela, 04-02-2017

O pasado sábado 4 de febreiro a Sección Antela celebramos, por sexto ano consecutivo, o Día Internacional dos Humidais. Non fixo falta invocar aos deuses da choiva pois, aínda que o ano entrou ben seco, por fin a dinámica atmosférica confabulouse para ofrecernos un tren de borrascas que dende hai un par se semanas están a encher os cursos de auga tanto na Limia coma no resto de Galicia. Así, baixo a choiva e enfrentando refachos de vento pero moi animados, fomos descubrindo todas as novidades das actuacións recentes e os proxectos futuros.

A mañá adicámola a visitar o Humidal Antonio Villarino en Vilaseca e a parcela que temos custodiada xunto cun gandeiro local en Vilar de Gomareite. Ambos casos son exemplos de algo moi fermoso: o feito de imaxinar algo diferente para unha zona degradada, de crer profundamente que un cambio é posible e de actuar en consecuencia. Conseguimos unha importante transformación coa axuda de moitas persoas que nos ofreceron as súas mans, enerxía e confiaron en nós. En ambos humidais aínda se nota a pegada das máquinas (tractores, palas,...) que fixeron as obras de maior envergadura pero tamén se respira un aire diferente... por moito que as granxas industriais de porcino queiran tapar o olor dos bos augurios.

En Gomareite quedamos abraiados, a veiga está irrecoñecible. As primeiras veces que entramos alí todo eran acumulacións de entullos e lixo (forxados, vidro, pneumáticos, plásticos, madeiras, roupa e enseres domésticos...) que incansablemente nos afanamos en ir eliminando de xeito manual en varias xornadas con voluntarios (máis...).

 

Actividades 2014-16 de SGHN na ZEC "Gándaras de Budiño"

Pontevedra, 08-02-2017

A SGHN ven coordinando dende xa tres anos un programa de actividades para a recuperación e posta en valor da biodiversidade e ecosistemas do espazo natural ZEC Gándaras de Budiño. Neste periodo participaron un número cada vez maior de persoas e diferentes colectivos locales:

  • 2014: 7 actividades, 97 participantes.
  • 2015: 12 actividades, 174 participantes
  • 2016: 21 actividades, 363 participantes
  • Total: 40 actividades convocadas con éxito, a maioría de participación pública e gratuíta.

Actualmente, un grupo estable de voluntarios participan nos traballos medioambientais e as actividades mensuais teñen cada vez máis resposta participativa, con colectivos e persoas locais que valoran o espazo natural. A participación está aberta a tódolos interesados de calquera idade.
Hai que agradecer o apoio do Concello do Porriño, a Comunidade de Montes de San Salvador de Budiño e o Servizo de Conservación da Natureza, que participan nas actividades ambientais e especialmente no Proxecto de Restauración da parcela onde se ubicaba o malogrado "Centro de interpretación da Natureza de As Gándaras de Budiño".
Actualmente, o grupo de voluntarios desenvolve un proxecto dentro do Programa Voz Natura, adicado á restauración e posta en valor dos valores naturais do espazo natural.
No 2017 a intención é continuar co plan de traballo actual, de poñer en valor o espazo natural das Gándaras de Budiño e Ribeiras do Louro a través da participación en actividades de coñecemento do medio e de restauración ecolóxica da parcela na que temos acordo co Concello, con xornadas de voluntariado no terreo, reforestacións e adecuación de hábitats para fauna.
Máis información para participar: na web, facebook e gandaras@sghn.org

 

Calendario da natureza 2016 -2017

Pontevedra, 25-01-2017

Xa esta disponible o calendario da natureza 2016-2017 (pdf), realizado cos debuxos dos ganadores do concurso de debuxo convocado pola delegación de Pontevedra.

Noraboa ós ganadores e gracias a todos os participantes.

  • 1º premio Inverno: Manuel Omil Barreiro 5º CPR Inmaculada - Marín
  • 1º premio Primavera: José Andrés Albán Montoya 5º CEIP Campañó - Pontevedra
  • 1º premio Verán: David Maquieira Rivas 6º CPR Inmaculada – Marín
  • 1º premio Outono: Carolina Ferreira Kiss 6º CEIP Rubiáns - Vilagarcía de Arousa

 

Reportaxe na TVG sobre os fósiles de cetáceos no Museo de Historia Natural de SGHN

Ferrol, 23-01-2017

O programa "Vivir o mar" da TVG emitiu onte unha reportaxe sobre a colección de fósiles de cetáceos do Museo de Historia Natural de SGHN. Pódese acceder á reportaxe, que comeza a partires do minuto 20:45, premendo na seguinte ligazón:

 http://www.crtvg.es/tvg/a-carta/vivir-o-mar-69

 

 

SGHN-As Mariñas e outras 9 entidades presentaron un escrito en contra deste proxecto

A senda fluvial aos Caneiros ( Betanzos):un proxecto que se debe modificar

Sada, 19-01-2017

O 28 de decembro o concello de Betanzos anunciou a apertura do proceso de licitación do proxecto do novo paseo fluvial Ponte Vella – Os Caneiros pola beira do río Mandeo. É o mesmo proxecto que quixo executar no ano 2014, e tamén similar ó que presentou o Plan Mandeo no ano 2010. Oito asociacións culturais e grupos conservacionistas expresaron naquelas dúas ocasións a súa oposición ós aspectos máis lesivos para o patrimonio natural, paisaxístico e etnográfico do proxecto, e apoiaron unha alternativa máis ecolóxica e máis económica que se expresou nun documento (máis...).

O concello de Betanzos, despois das protestas e alegacións presentadas en xaneiro de 2015 a un proxecto redactado no 2014, simplemente non o executou, pero agora dous anos despois saca a licitación a obra sen realizar ningunha modificación respecto ao anterior proxecto ( ver documentos técnicos).

Este proxecto do 2014 incorpora o trazado de 245 m de tubos de sumidoiro na zona de servidume do dominio público do río Mandeo e dentro do ZEC Betanzos-Mandeo, ademais de insistir nun recheo para senda de 700 m no carrizal de San Xiao, segue mantendo unha pasarela de pilotada de madeira por 120 m de carrizal e dunha escolleira de 40 m lineais nunha zona do río sen construcións ata o de agora.

O proxecto segue carecendo dunha avaliación do impacto ambiental, tal como establece o artigo 45.4 da Ley 42/2007 del Patrimonio Natural y de la Biodiversidad e os artigos 7 e 45 da Ley 21/2013 de Evaluación Ambiental. Igualmente carece do informe previo e favorable da Dirección Xeral de Conservación da Natureza respecto a como afecta á escribenta das canaveiras, segundo establece o Decreto 75/2013 polo que se aproba o Plan de recuperación da subespecie lusitanica da escribenta das canaveiras en Galicia.

A necesidade da avaliación ambiental e do informe favorable en base a esa lexislación nolo confirma con data 27-05-2015 o Defensor del Pueblo, que non atopa evidencias de que se teña realizado a avaliación ambiental correctamente nin que se teña avaliado o impacto negativo da construción e uso do paseo na escribenta das canaveiras.

Entre as cousas sorprendentes deste proxecto figura unha resolución do ano 2011 da Dirección Xeral de Conservación da Natureza que indicaba que no proxecto non se vía afectada ningunha zona húmida identificada (ríos e marismas son por definición zonas húmidas para calquera científico). O Defensor del Pueblo informounos con data 13-04-2016 que o Concello de Betanzos fixo caso omiso ás súas suxestións para que solicitara informes complementarios sobre o impacto da construción e uso do paseo fluvial, amosando así nulo interese en respectar a lexislación ambiental e en garantir a conservación do noso patrimonio natural.

A urbanización da zona de servidume do río nun tramo de 420 m, coa conseguinte destrución da metade do hábitat terrestre da beira esquerda do espazo natural ZEC Betanzos-Mandeo e o impacto do seu uso continuado na vida silvestre do espazo natural, vulnera diversa normativa ambiental. Esta destrución do hábitat non xustificada, carente dun interese público ineludible pois existe a alternativa de afastar o seu trazado do río, vulnera as directivas Hábitats (Directiva 92/43/CEE) e Aves (Directiva 2009/147/CE).

Estas razóns obrigaron, outra vez, a dez entidades conservacionistas e asociacións culturais da comarca a presentar unha serie de alegacións (máis...) ante a Consellería de Medioambiente, Demarcación de Costas, Deputación Provincial da Coruña e repetir as queixas ante El Defensor del Pueblo. O escrito presentouse o 16-01-2017 e ese mesmo día se reuniron as entidades que forman parte da Mesa de Medioambiente e Mozos do GDR As Mariñas-Betanzos para protestar ante este proxecto, esixir a súa modificación e pedirlle a esta asociación que xestiona directamente a Reserva da Biosfera “ As Mariñas Coruñesas e Terras do Mandeo” que inflúa non concello de Betanzos para que paralice esta licitación e redacte un novo proxecto máis acorde coa preservación dos valores naturais. Chama moito a atención que o concello de Betanzos licite unha obra en terreos do concello de Coirós sen a súa participación ou autorización.

Tamén queremos comentar que este proxecto non se ten sometido a exposición pública, vulnerando os dereitos dos cidadáns recollidos no Convenio de Aarhus, asinado polo Estado español.

As vindeiras actividades que organizamos entre todas as entidades para expoñer as nosas propostar aos cidadáns son unha charla o sábado 21 de xaneiro en Betanzos e unha ruta pola zona para expoñer sobre o terreo por onde discorrería senda e o seu impacto.

 

Prezo especial para os socios de SGHN

"Aves na Limia" magnífico libro de fotografías de Esteban Solleiro

Ourense, 15-01-2017

"AVES na Limia"; libro de 208 páginas, gran formato (A3 apaisado) e tapas duras, no que se amosan 183 especies de aves, algunhas delas ameazadas, e 230 fotografias, tomadas en 10 concellos da comarca ourensá de A Limia, entre 2008 e 2016.

Conta cun interesante prólogo escrito polo Presidente de SGHN Serafín Gonzalez.

O prezo en librerias é de 38,50 €, pero o autor ofreceo cun interesante desconto aos socios de SGHN (30 €).

Para adquirilo con ese desconto contactar con ourense@sghn.org


 

 

Calendario da Natureza 2016-2017

Fitos 40 anos Hitos 40 años

Hoxe, como hai 40 anos, a túa axuda é imprescindible
para defender a nosa natureza

Faite da 'Sociedade'

 

 

 

OUTRAS NOVIDADES

Directiva 2016/2284 Redución contaminantes atmosféricos

RD 389/2016, Plan Director Red de Parques Nacionales

Decreto 119/2016 Catálogo das paisaxes de Galicia

Especies invasoras preocupantes na UE

Exclusión de REGANOSA do trámite de AIA

Plan de Acción Reserva da Biosfera transfronteiriza do Xurés

Sentencia Tribunal Supremo sobre especies invasoras

Lei 2/2016 do Solo de Galicia

RD 1/2016 Aprobación Plan Hidrolóxico Miño-Sil

Ley 33/2015, modifica Ley 42/2007 Patrimonio Natural y Biodiversidad

Fractura hidráulica ("fracking")